Khủng hoảng tài chính Mỹ: lỗi tại ai?

Ngay cả các chuyên gia Mỹ cũng có những quan điểm khác nhau về nguyên nhân sâu xa của cuộc khủng hoảng tài chính đang diễn ra tại Mỹ. Những rối loạn trong thị trường địa ốc ảnh hưởng đến hệ thống ngân hàng không phải là quy kết cuối cùng cho cuộc khủng hoảng tài chính ở Mỹ. Có thể thấy trên tất cả các lý giải, căn nguyên của khủng hoảng nằm ở chính lòng tham của các ngân hàng, các nhà môi giới…

Khách hàng tập trung tại chi nhánh của ngân hàng Lehman Brothers ở Tokyo vào ngày 16.9, ngay sau khi có tin ngân hàng này tuyên bố phá sản. Sự đổ vỡ của Lehman Brothers là do các thua lỗ trong các giao dịch liên quan đến bất động sản. Ảnh: Reuters

Tại các chủ ngân hàng

Điều mà nhà chức trách ở Mỹ hiện đang ráo riết thực hiện là tìm ra những ngân hàng đầu tư nào đã giới thiệu với các nhà đầu tư những quỹ đầu tư mạo hiểm khổng lồ, ngay cả khi biết rằng các quỹ này sắp sửa nổ tung.

Các chủ ngân hàng tham lam đã chơi trò lừa đảo lớn. Họ cho rằng nếu có thể thuyết phục nhà đầu tư mua một thứ thực sự chẳng đáng giá gì, thì thứ đó sẽ lại trở nên đáng giá, và khiến nhà đầu tư thuyết phục nhiều người khác đổ tiền ra mua. Và khi sự thổi phồng này vỡ như bong bóng bị bơm quá căng, nhà đầu tư mất trắng, các chủ ngân hàng vẫn giữ được khoản hoa hồng béo bở và lãi suất cao.

Tuy nhiên, điều các chủ nhà băng không tính đến chính là niềm tin cần thiết sau này để thuyết phục khách hàng tiếp tục đầu tư. Niềm tin chính là thứ hàng hoá quý giá nhất. Và nó đang hoen gỉ nhanh – đó là nguyên do gây ra cuộc khủng hoảng tài chính hiện nay.

Tại ông Alan Greenspan

Theo William Fleckenstein, tác giả cuốn Greenspan’s Bubbles: The Age of Ignorance at the Federal Reserve (Bong bóng của Greenspan: Thời đại ngu xuẩn của cục Dự trữ liên bang), chính ông Alan Greenspan, khi còn là chủ tịch cục Dự trữ liên bang (FED), ngay từ đầu đã quyết định rằng những ngân hàng trung ương như FED không nên cố sức kìm hãm những dạng đầu cơ có thể dẫn đến tình trạng bong bóng, vì làm như thế là cản trở hoạt động kinh tế, là không thể chấp nhận được.

Nhưng khi bong bóng đầu cơ vỡ tan tành, sau khi giá của các công ty không còn thể hiện chút gì tương đương với giá trị cơ bản của nó, Alan Greenspan lại giải cứu cho hệ thống tài chính. Từ năm 2000 trở đi, những gì ban đầu là những biện pháp cứu vớt nhỏ đã trở thành khổng lồ. Lãi suất đã bị đẩy xuống mức thấp 1% và giữ ở mức đó quá lâu. Điều này tạo ra bong bóng địa ốc, vốn được nuôi dưỡng nhờ hệ thống ngân hàng không hề có định chuẩn trong việc cho vay. Kiểu đầu tư bằng nguồn tiền từ chính giá trị tài sản thế chấp là do Alan Greenspan phát động và bảo vệ.

Giải pháp cho bất kỳ hiện tượng mất cân đối tài chính nào lẽ ra phải là việc bãi bỏ các quy định, để cho thị trường tìm ra những cơ sở yếu kém và trừng phạt những quyết định tồi trước khi toàn bộ hệ thống thối ruỗng. Điều đáng buồn là một tai hoạ quy mô cỡ này hoàn toàn có thể tiên đoán trước, ngay cả khi thị trường địa ốc đang phát triển mạnh nhất.

Tại các nhà môi giới bất động sản

Theo Norma Garcia, luật sư trưởng của Liên minh người tiêu dùng Mỹ: Việc mua nhà trả góp cần phải có những người môi giới uy tín. Các nhà môi giới bất động sản lẽ ra phải cho khách hàng những lời tư vấn đúng đắn. Nhưng có quá nhiều người môi giới sốt sắng với việc đẩy khách hàng tiềm năng vào các căn nhà để kiếm hoa hồng, đến mức họ chỉ quan tâm đến việc hoàn tất hợp đồng hơn là bảo đảm rằng khách hàng có khả năng thanh toán. Hệ quả của sự cẩu thả này là hàng triệu người mua nhà theo giới thiệu của người môi giới lâm vào cảnh mất khả năng thanh toán, ảnh hưởng dây chuyền và nghiệm trọng đến hệ thống ngân hàng. Cơn khủng hoảng hiện nay là bài học cảnh tỉnh cho những ai mua nhà trả góp. Ngân hàng Credit Suisse đã dự đoán khoảng 6,5 triệu căn nhà sẽ bị tịch biên trong vòng năm năm tới.

Theo cựu bộ trưởng Lao động Mỹ, giáo sư Robert Reich của đại học Berkley (bang California): Một chút lòng tham là điều cần thiết để giữ cho chủ nghĩa tư bản phát triển. Nhưng lòng tham quá mức sẽ hạ gục chính thể này.

Trần Ngọc Đăng

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: